Słowniczek hafciarski
Słownik terminów związanych z haftem ręcznym, narzędziami i technikami hafciarskimi.
Słowniczek ma charakter otwartej bazy wiedzy i będzie sukcesywnie rozszerzany o nowe hasła oraz odnośniki do artykułów.
| Pojęcie | angielski | francuski | Definicja |
|---|---|---|---|
| Antique Pattern Library czytaj | Archiwum społeczne starych wzorów rzemieślniczych i rękodzielniczych | ||
| bajorek | bullion wire, french wire | la cannetille | Cienki metalowy drucik zwinięty w spiralę, stosowany jako element dekoracyjny w hafcie złotym. |
| chusteczka miłosna | Ozdobna chusteczka haftowana wręczana przez dziewczynę wybranemu chłopcu jako wyraz sympatii lub uczuć. | ||
| czeladnik hafciarka | apprentice embroiderer; journeyman embroiderer (archaic/traditional) | une apprentie brodeuse | Osoba która uzyskała czeladniczy tytuł rzemieślniczy w dziedzinie haftu. |
| Encyclopedia of Needlework | Jedna z pierwszysch publikacji rękodzielniczych w Europie autorstwa Thérèse de Dillmont | ||
| haft | embroidery | la broderie | Technika zdobienia tkanin wykonywana przy użyciu igły i nici. |
| haft angielski | broderie anglaise | la broderie anglaise | Rodzaj delikatnego, białego haftu, popularnego w Angli. Z motywami roślinnymi i ażurami. |
| haft krzyżykowy | cross stitch | point de croix | Technika haftu, w której dwa ukośne ściegi przecinają się, tworząc charakterystyczny znak X. |
| haft ludowy czytaj | folk embroidery | la broderie folklorique | Zbiór tradycyjnych wzorów, kolorów i technik hafciarskich charakterystycznych dla poszczególnych regionów Polski. |
| haft płaski | Technika haftu polegająca na gładkim wypełnianiu wzoru nitką, tworzącym jednolitą powierzchnię przypominającą kolorowanie. | ||
| haft złoty | goldwork | la broderie d’or | Rodzaj haftu wykonywanego przy użyciu złotych lub metalowych nici oraz ozdobnych elementów, takich jak cekiny czy bajorki. |
| igielnik | pincushion | la pelote à épingles | Niewielka poduszeczka służąca do przechowywania i bezpiecznego wbijania igieł. |
| igielnik | Needle case | le porte-aiguille | Małe etui lub pojemniczek przeznaczone do bezpiecznego przechowywania igieł hafciarskich. |
| igła hafciarska czytaj | embroidery needle | l’aiguille à broder | Specjalna igła przeznaczona do wykonywania haftu ręcznego różnymi technikami. |
| Jadwiga Turska czytaj | Autorka wielu polskich książek do nauki haftu. | ||
| kanwa | embroidery canvas | la toile à broder | Tkanina o regularnym splocie, wykorzystywana najczęściej do haftu krzyżykowego i liczonych technik hafciarskich. |
| krosno hafciarskie | embroidery frame | le métier à broder | Duża rama służąca do napinania tkaniny podczas wykonywania haftów o większym formacie. |
| lazy daisy | lazy daisy stitch | le point de bouclette | Odmiana ściegu łańcuszkowego używana najczęściej do haftowania płatków kwiatów i liści. |
| makatka kuchenna Czytaj | Haftowana ozdoba kuchenna zawierająca dekoracyjny motyw oraz sentencję lub powiedzenie. | ||
| mistrzyni hafciarka czytaj | master embroiderer | une brodeuse maîtresse | Osoba która uzyskała mistrzowski tytuł rzemieślniczy w dziedzinie haftu. |
| mulina czytaj | mouline; embroidery floss; stranded cotton | le fil à broder; le fil mouliné | Popularna nić hafciarska złożona z sześciu rozdzielanych pasm bawełnianych. |
| naparstek | thimble | le dé à coudre | Nakładka chroniąca palec podczas przepychania igły przez tkaninę. |
| nożyczki do haftu | embroidery scissors | les ciseaux à broder | Precyzyjne nożyczki hafciarskie przeznaczone do obcinania nici i drobnych elementów haftu. |
| obcinaczki do nitek | thread cutter | un coupe-fil | Narzędzie służące do precyzyjnego przecinania nici hafciarskich. |
| poduszeczka na igły | pincushion | le coussin à épingles | Miękka poduszeczka służąca do przechowywania igieł i szpilek podczas pracy. |
| Praca dzieci – manualna czytaj | Zarobkowa praca małoletnich na przełomie XIX i XX wieku. | ||
| przekłuwacz do haftu | embroidery stiletto | le poinçon à broderie anglaise | Narzędzie o ostro zakończonej końcówce używane do wykonywania otworów w hafcie angielskim i innych haftach ażurowych. |
| ścieg atłasek | satin stitch | le point plat | Gładki ścieg wypełniający używany do pokrywania większych powierzchni haftu. Nazywany także ściegiem satynowym. |
| ścieg fastryga | a basting stitch | le bâti; point de faufil | Prosty ścieg używany do tymczasowego łączenia tkanin oraz w niektórych technikach haftu. |
| ścieg łańcuszek | chain stitch | le point de chaînette | Ścieg tworzący charakterystyczny łańcuch połączonych ze sobą oczek. |
| ścieg satynowy | satin stitch | le point plat | Gładki ścieg służący do szczelnego wypełniania wzorów haftu. Nazywany także atłaskiem. |
| ścieg sznureczek | stem stitch | le point de tige | Ścieg konturowy tworzący efekt skręconego sznurka lub cienkiej liny. |
| ścieg zakopiański | herringbone stitch | le point de chausson | Ozdobny wariant ściegu krzyżykowego charakterystyczny dla haftów podhalańskich. |
| tamborek czytaj | embroidery hoop | le tambour à broder; le cercle à broder | Ramka służąca do napinania tkaniny podczas haftowania. |
| Thérèse de Dillmont czytaj | Austriacka autorka słynnej „Encyclopedia of Needlework” oraz współtwórczyni popularnej muliny DMC. | ||
| węzełek / supełek | french knot | le point de nœud | Drobny ścieg punktowy tworzący wypukły supełek na powierzchni haftu. |
| wzory do haftu czytaj | embroidery patterns | les modèle broderie | Projekty i schematy wykorzystywane jako podstawa do wykonania haftu. |
